Optymistyczne prognozy pomimo zagrożeń ze strony ceł
Obecnie globalna gospodarka znajduje się w stanie poważnej niestabilności i nieprzewidywalności. Wiadomo, że na globalne warunki handlowe wpływa wiele czynników mikro- i makroekonomicznych.
Szczególnie dużą niepewność, zwłaszcza w rolnictwie, powoduje zagrożenie znacznymi podwyżkami stawek celnych, działaniami odwetowymi oraz wybuchem otwartej globalnej wojny handlowej.
W tej sytuacji Światowa Organizacja Handlu (WTO) przewiduje możliwy spadek światowej wymiany handlowej o 0,2%, a w przypadku eskalacji polityki celnej nawet o 1,5% w 2025 r. Jest to poziom nie do porównania z prognozowanym przez WTO w październiku 2024 r. wzrostem rzędu 3%.1
1 https://www.wto.org/english/blogs_e/ce_ralph_ossa_e/blog_ro_11oct24_e.htm
Ta niepewność była wyraźnie obecna podczas targów IFFA 2025 w wielu dyskusjach dotyczących sytuacji gospodarczej w Stanach Zjednoczonych, a także jej wpływu na koszty
Rysunek 1: szacowany przez WTO wzrost wymiany handlowej w latach 2021–2025. Rok 2025 r. wyróżniony ze wzrostem na poziomie 3% jeszcze w październiku 2024 r. Źródło: WTO.
oraz marże w przypadku przedsiębiorstw spoza Ameryki Północnej. Rupert Claxton, dyrektor ds. mięsa i zwierząt w GIRA Consultancy and Research, przedstawił swoje przemyślenia na ten temat podczas targów IFFA 2025:
„Na tegorocznych targach najwięcej mówi się oczywiście o Ameryce i wpływie tamtejszej polityki na marże, ale też na sytuację na świecie”. „Czy cła zostaną przywrócone? Czy Europa podejmie działania odwetowe? Jak to się wszystko skończy? Niestety wszyscy z tyłu głowy mają przez cały czas Stany Zjednoczone”.
Jednak według ankiety ponad połowa odwiedzających targi IFFA 2025 spodziewa się poprawy perspektyw gospodarczych dla branży mięsnej, a jedna trzecia uważa, że nie ulegną one zmianie. Niemniej potencjalne cła i działania odwetowe niewątpliwie będą miały wpływ na wszystkich w branży mięsnej.2
2 https://iffa.messefrankfurt.com/frankfurt/en/press/press-releases/iffa2025/iffa-2025-final-report.html
Może w nadchodzących latach tematy dyskusji podczas targów IFFA będą bardziej ukierunkowane na dywersyfikację na rynkach wrażliwych na cła oraz na wykorzystanie nowych możliwości na rynku globalnym.
Sztuczna inteligencja (AI) na targach IFFA 2025
Nie ma wątpliwości, że sztuczna inteligencja, automatyzacja i robotyka fundamentalnie przeobrażają całą światową gospodarkę. Wrażenie to zostało wzmocnione na targach IFFA 2025, podczas których analityka procesów w oparciu o dane pozyskiwane z wykorzystaniem sztucznej inteligencji została uznana za przyszłość branży. Potwierdzeniem tego trendu była mnogość firm demonstrujących swoje najnowsze technologie wspomagane sztuczną inteligencją.
Wejście sztucznej inteligencji do branży mięsnej nie nastąpiło od razu, ale znacznie przyspieszyło w stosunkowo krótkim czasie. Istnieje wiele przykładów udanego wykorzystania sztucznej inteligencji w branży mięsnej – na przykład technologia Precisions Livestock Farming (PLF) umożliwia rolnikom monitorowanie parametrów związanych ze zdrowiem i dobrostanem zwierząt, takich jak temperatura ciała i tętno, za pomocą czujników wykorzystujących sztuczną inteligencję. (Patrz: rysunek 2 poniżej).
Sztuczna inteligencja optymalizuje również łańcuchy dostaw mięsa w oparciu o spersonalizowane algorytmy analizujące duże zbiory danych obejmujące wielkości sprzedaży, wolumen produkcji i historyczne zapotrzebowanie, co pozwala uzyskać dokładne prognozy podaży i popytu, a w efekcie prowadzi do „odchudzenia” przetwarzania i produkcji. Korzyści związane ze sztuczną inteligencją czerpią już branże sprzedaży detalicznej żywności, opakowaniowa, rzeźnicza, a nawet przypraw.
Rysunek 2: przykładowe zastosowanie technologii Precisions Livestock Farming (PLF).
W targach IFFA wzięło udział ponad 1000 wystawców z ponad 50 krajów, którzy zaprezentowali swoje maszyny, technologie i rozwiązania uwzględniające zmiany w całych łańcuchach wartości mięsa i alternatywnych źródeł białka.
Jednym z wystawców była firma FOSS, która zaprezentowała uczestnikom wybór rozwiązań dla branży mięsnej.
Przedstawiliśmy nasze nowe rozwiązanie MeatMaster™ Flex, wprowadzane bezpośrednio za wilkiem. Jego wyjątkowa mobilność ułatwia integrację w dowolnym zakładzie produkcyjnym, a zaawansowany system skanowania rentgenowskiego bada 100% mięsa, zapewniając wiodącą w branży dokładność.
Zademonstrowaliśmy również inne rozwiązanie wykorzystujące promieniowanie rentgenowskie, tj. MeatMaster II™, oraz rozwiązania NIR. Jednym z nich jest analizator FoodScan 2™, który dzięki szerokiemu wyborowi parametrów znajduje zastosowanie w kontroli jakości wszystkich rodzajów produktów mięsnych, a także białkowych alternatyw dla mięsa.
Biorąc to wszystko pod uwagę, można powiedzieć, że technologie cyfrowe rozwijają się szybko – głównie z powodu niedoboru wykwalifikowanych pracowników oraz zapotrzebowania na bardziej elastyczne i wydajne procesy.
Ten pogląd podziela Kenneth Nielsen, regionalny kierownik sprzedaży w firmie Oestergaard A/S, która
Rysunek 3: Stoisko firmy FOSS na targach IFFA 2025.
zapewnia obsługę/serwisowanie dużych zakładów produkcji produktów ubocznych produkcji zwierzęcej:
„W branży przetwórstwa ubocznego widzimy coraz większe zapotrzebowanie na lepszą kontrolę procesów oraz uzysk lepszych i bardziej spójnych produktów z linii. Chodzi o optymalizację, która wymaga lepszych analiz pozwalających określić stan faktyczny”.
Zapytany, co według niego było głównym przedmiotem zainteresowania podczas tegorocznych targów IFFA, Peter Thomas Ricci, redaktor zarządzający magazynu MeatingPlace, przyznał, że wydarzenie potwierdziło, jak ważną rolę rolę w branży odgrywa automatyzacja:
„Powiedziałbym, że automatyzacja i sztuczna inteligencja to z pewnością te zjawiska, które wspierają przetwórców w reagowaniu na wyzwania związane z pracą”.
Rysunek 4: MeatMaster Flex na targach IFFA 2025.
Dalej odnosi się do poważniejszego problemu, którego nie rozwiązały sztuczna inteligencja i automatyzacja, a mianowicie do braku wykwalifikowanej siły roboczej w przemyśle mięsnym:
„Widzimy, że w Stanach Zjednoczonych przede wszystkim branża wołowiny wykazuje mniejszą wydajność, niż mogłaby osiągnąć. Nie jest to bynajmniej problem związany z dostawami, ale z pracą – z brakiem możliwości obsadzenia zakładów wystarczającą liczbą pracowników”.
Według Petera Thomasa Ricciego w Stanach Zjednoczonych wiele czynników złożyło się na to, że w ostatnich latach trudno znaleźć wykwalifikowaną siłę roboczą w przemyśle mięsnym:
„Amerykańskie firmy z branży mięsnej zastanawiają się, jak uczynić tę pracę zajęciem na całe życie? Jak zatrzymać kogoś na dłużej niż rok w sytuacji, gdy może nie być możliwe zastąpienie odchodzącej osoby innym pracownikiem?”
Jego zdaniem firmy muszą stać się „o wiele bardziej kreatywne w obszarze utrzymania personelu, a nie tylko rekrutacji”.
Rysunek 5: Statystyki z targów IFFA 2025. Źródło: IFFA.
Nie ma wątpliwości, że sztuczna inteligencja i automatyzacja będą nadal przeobrażać branżę mięsną, ponieważ przetwórcy i producenci mięsa mają przestrzeń do przeprowadzania poważnych transformacji nie tylko w jednym obszarze, ale w całym łańcuchu wartości, co wiąże się z ekscytującym potencjałem dla firm mięsnych na całym świecie.
Ważne jest jednak również przekazanie ostrzeżenia: istnieje bezwzględna potrzeba znalezienia i zatrzymania wykwalifikowanych pracowników na dłuższą metę na silnie konkurencyjnym rynku pracy w krajach takich jak Stany Zjednoczone.
Ostatnie przemyślenia dotyczące targów IFFA 2025
Jakie są najważniejsze wnioski płynące z targów IFFA 2025? Dzisiejsza branża mięsna – podobnie jak inne – nadal będzie poważnie narażona na skutki niekorzystnych warunków makroekonomicznych i zmienności geopolitycznej.
Nie ma wątpliwości, że cła będą miały wpływ na przetwórców i producentów mięsa na całym świecie, jednak skala skutków jest na tę chwilę niemożliwa do przewidzenia.
Niemniej niektórzy przedstawiciele branży mięsnej są ostrożnie optymistyczni w prognozach na przyszłość. Wiele osób uważa, że szybki rozwój oraz wdrażanie procesów sztucznej inteligencji i automatyzacji jest przeważnie korzystne dla branży.
Nie ma wątpliwości, że sztuczna inteligencja i automatyzacja mogą sprawić, że przetwarzanie i produkcja będą bardziej wydajne i opłacalne. Nie możemy jednak zapomnieć o zapotrzebowaniu na wykwalifikowanych pracowników – zwłaszcza w kontekście rekrutacji i utrzymania niezawodnej i wykwalifikowanej siły roboczej na silnie konkurencyjnym rynku pracy.
Chcesz uczynić produkcję mięsa jak najbardziej „odchudzoną”?
Skontaktuj się z naszymi specjalistami, aby omówić, w jaki sposób dostęp do wiarygodnych danych w czasie rzeczywistym może pomóc Ci w maksymalnym wykorzystaniu kosztownych zasobów, zminimalizowaniu strat mięsa oraz konsekwentnym osiąganiu wartości docelowych.